Potencjał solarny działki – Google Solar API
Moduł opisuje, ile światła słonecznego i cienia pada na powierzchnie według modelu. Nie przewiduje, ile prądu w roku da instalacja fotowoltaiczna. Nie mówi, ile zapłacisz za prąd, i nie gwarantuje, że inwestycja się opłaci.
W skrócie
- Mediana roczna opisuje typowe miejsce na działce. Pojedyncze bardzo jasne albo ciemne punkty jej nie zaburzają.
- Wykres miesięczny pokazuje zmiany w ciągu roku. W czerwcu słońca bywa kilka razy więcej niż w grudniu.
- Udział powierzchni powyżej progu mówi, jaka część działki jest dobrze nasłoneczniona.
- Przyda Ci się, gdy planujesz fotowoltaikę albo chcesz ustawić dom do słońca.
1. O czym mówi moduł?
Co znajdziesz
Moduł pobiera dla działki warstwy danych z usługi Google Solar API. Analizuje nasłonecznienie w roku i w poszczególnych miesiącach, cień w kolejnych godzinach oraz otoczenie działki.[1]
Google udostępnia dla danego obszaru model powierzchni (trójwymiarowy kształt terenu, dachów i drzew), zdjęcie, maskę oraz warstwy nasłonecznienia rocznego, miesięcznego i cienia godzinowego.[2] Moduł zachowuje oryginalne wartości Google. Na ekranie pokazuje je w przeliczeniu na równoważną ilość słońca w tym samym okresie.[1]
W aplikacji wynik widzisz w kWh/m²/rok i kWh/m²/dobę: jako medianę dla działki, osobno dla dachu i gruntu oraz w rozbiciu na miesiące. To przeliczenie danych Google, a nie promieniowanie słoneczne mierzone przez meteorologów.
Google Solar API nie obejmuje całej Polski. Poza większymi miastami danych często nie ma i moduł nie pokazuje wtedy wyniku.
Ustawienia analizy, np. promień, progi klas i zakres lat, zależą od konfiguracji modułu i mogą się zmieniać. Wartości, które obowiązują, aplikacja pokazuje przy wyniku.
Do czego Ci się to przyda
Zobaczysz, ile słońca dociera do działki i dachów w ciągu roku i w poszczególnych miesiącach. Zobaczysz też, gdzie i o których godzinach pada cień.
Wybierzesz najlepsze miejsce na panele i ustawienie domu. Wstępnie ocenisz, ile energii można by uzyskać, i sprawdzisz, czy cień od drzew da się ograniczyć.
2. Nasłonecznienie to nie produkcja instalacji
Google opisuje nasłonecznienie jako ilość światła słonecznego, które pada na powierzchnię. Podaje je w kWh na kW na rok. Jedna taka jednostka to jedna godzina słoneczna, czyli godzina światła o sile 1000 W na metr kwadratowy.[3]
To mówi, ile słońca jest do wykorzystania. Nie mówi, jaką moc ma panel ani ile prądu da. Żeby przeliczyć to na prąd, trzeba wziąć pod uwagę m.in.:
moc instalacji i rodzaj paneli,
kierunek ustawienia paneli i temperaturę,
falownik (urządzenie, które zamienia prąd z paneli na prąd do domu) i straty na przewodach,
brud, śnieg, starzenie się paneli i ograniczenia sieci energetycznej.
Google wyjaśnia, że wartości podstawowe dotyczą prądu stałego z paneli. Niektóre obliczenia zakładają z góry pewną sprawność systemu.[3] Nie myl surowego wyniku z energią, którą oddasz do sieci.
3. Czego model nie obejmuje
Model bierze pod uwagę:
położenie geograficzne i drogę słońca na niebie,
dawne dane o pogodzie i zachmurzeniu,
cień od drzew, budynków i innych przeszkód,
kierunek i nachylenie powierzchni oraz kształt terenu.
Dokumentacja podaje jednak, że wynik nie uwzględnia brudu i śniegu na panelach. Nie ma w nim też pełnego wyliczenia strat konkretnego falownika i instalacji.[3] W górach brak śniegu w obliczeniach może mocno zmienić wynik zimą.
Model nie przewiduje też przyszłych budów. Nowy dom na sąsiedniej działce może zmienić nasłonecznienie po wykonaniu analizy.[5]
4. Data zobrazowania to nie data przetworzenia
Google podaje osobno datę zrobienia zdjęcia i datę jego przetworzenia.[2] Dane mogły zostać przetworzone niedawno, ale na podstawie zdjęcia sprzed kilku lat.
Przy drzewach i nowych budynkach data zdjęcia jest bardzo ważna. Drzewo mogło zostać wycięte, a budynek mógł powstać już po zdjęciu.[5] Model powierzchni obejmuje dachy, drzewa i inne obiekty nad gruntem. Dlatego po wycince albo budowie przestaje być aktualny.
Google podaje też klasę jakości zdjęcia: wysoką, średnią albo podstawową.[2] Wysoka klasa nie zwalnia Cię ze sprawdzenia, z kiedy jest zdjęcie.
5. Zacienienie nie jest trwałą wadą działki
Cień może mocno zmniejszyć ilość prądu z paneli, zwłaszcza w godzinach, gdy słońca jest najwięcej. Moduł sprawdza, jaką część godzin słońce oświetla dane miejsce od kwietnia do września, między 10 a 16.[1]
Najważniejsze jest jednak to, co rzuca cień. Drzewo bywa bez liści część roku, rośnie, można je przyciąć albo usunąć. Dlatego cienia od roślin nie traktuj jako trwałej wady działki.[1] Cień od istniejących budynków jest trwalszy, ale i budynek można przebudować.
Etykiety typu „niskie” albo „wysokie zacienienie” opierają się na progach ustawionych w aplikacji. Wymagają jeszcze sprawdzenia w praktyce.[1] Nie są to oficjalne klasy Google ani norma branżowa.
6. Dla pustej działki nie ma jeszcze geometrii dachu
Na działce bez budynków analiza nadal pomaga ocenić, ile słońca ma teren. Nie zna jednak kształtu przyszłego dachu. Dobrze zaprojektowany dom może dużo lepiej wykorzystać słońce.
Dach projektuje się zgodnie z zapisami planu i wymaganiami architektonicznymi, a nie według nasłonecznienia gruntu. Analiza powinna więc pomóc w wyborze ustawienia domu, a nie o nim przesądzać.
Dla działki z budynkiem moduł podaje powierzchnię dachu widzianego z góry (tzw. rzut). To nie jest prawdziwa powierzchnia połaci, czyli płaszczyzn dachu. Dach spadzisty ma większą powierzchnię niż jego rzut z góry.[1]
7. Jak czytać wynik w aplikacji
Karty i pola na ekranie (nazwy jak w aplikacji):
| Na ekranie | Co oznacza |
|---|---|
| Mediana roczna | typowe roczne nasłonecznienie powierzchni działki w kWh/m²/rok. W Polsce ok. 950–1150; poniżej 900 oznacza istotne zacienienie. |
| Średnio na dobę | to samo w przeliczeniu na dzień (kWh/m²). |
| Klasa nasłonecznienia | słowna ocena potencjału (od niskiego do bardzo wysokiego) względem typowych wartości. |
| Zacienienie | słowna ocena, jak bardzo drzewa, budynki i rzeźba terenu ograniczają dostęp słońca. |
| Średnia dla działki | średnie roczne nasłonecznienie całej działki. |
| Powierzchnia ≥ 900 / ≥ 1000 kWh/m²/rok | jaki procent działki ma dobre i bardzo dobre warunki – pokazuje, czy jest gdzie postawić dom i ogród od słonecznej strony. |
| Najlepszy miesiąc | miesiąc o największym nasłonecznieniu i jego wartość. |
| Udział okresu kwiecień–wrzesień | jaka część rocznej energii przypada na półrocze letnie (w Polsce zwykle ok. 75–80%). |
| Dostęp do słońca IV–IX, godz. 10–16 / w południe | jaki procent czasu w kluczowych godzinach działka nie jest zacieniona – ważne dla PV, tarasu i ogrodu. |
| Zdjęcia satelitarne | data i jakość zobrazowania, z którego Google Solar policzył zacienienie. Nowe budynki lub wycięte drzewa po tej dacie nie są uwzględnione. |
| Wykres | nasłonecznienie w kolejnych miesiącach (kWh/m²/miesiąc). |
| Dla planujących PV | instalacja 1 kWp w Polsce daje ok. 950–1050 kWh/rok przy dobrym dachu; wynik działki pozwala ocenić, czy ta wartość jest realna w tej lokalizacji. |
Roczne nasłonecznienie — ilość słońca dla każdego punktu siatki. Google zaznacza, że liczy ją dla wszystkich miejsc w warstwie, nie tylko dla dachów.[4]
Nasłonecznienie miesięczne — dwanaście wartości, po jednej na miesiąc. Pokazuje zmiany w ciągu roku. To nie jest prognoza pogody na przyszły miesiąc.[4]
Godzinowe zacienienie — informacja, czy dany punkt widzi słońce o danej godzinie w danym miesiącu. To nie jest liczba watów z panelu w tej godzinie.[4]
Miesiąc z największym nasłonecznieniem — wynika z modelu. Nie gwarantuje, że właśnie wtedy instalacja da najwięcej prądu w kolejnym roku.
Mediana roczna — dobrze opisuje typowe miejsce na działce. Pojedyncze bardzo jasne lub ciemne punkty jej nie zaburzają. Nie zastąpi jednak wyboru konkretnego miejsca na panele.
Typ dachu (płaski lub spadzisty) i główne kierunki połaci — pochodzą z modelu Google. Przy dachu spadzistym ilość słońca zależy od konkretnej połaci, a nie od mediany całego dachu. Warstwy „Wiosna / Lato / Jesień / Zima / Cały rok” to mapy nasłonecznienia dla pór roku.
Udział powierzchni powyżej progu i klasy nasłonecznienia — ustawienia aplikacji. To nie jest wymóg prawny ani miara opłacalności.[1] W aplikacji progi wynoszą ≥ 900 i ≥ 1000 kWh/m²/rok, a etykiety to np. „wysoki potencjał” i „umiarkowane zacienienie”.
8. Najczęstsze błędy
| Częsty mit | Jak jest naprawdę |
|---|---|
| Podana wartość to tyle, ile wyprodukuje panel. | To ilość słońca, która pada na powierzchnię, a nie prąd oddany do sieci. |
| Wysokie zacienienie oznacza, że działka jest na zawsze zła. | Cień może pochodzić od drzew, które da się przyciąć albo usunąć. |
| Świeża data przetworzenia oznacza świeże zdjęcie. | Zdjęcie bywa dużo starsze niż data przetworzenia. |
| Niska klasa nasłonecznienia to ocena Google. | Klasy i progi ustawia aplikacja. To nie jest oficjalna ocena dostawcy danych. |
9. Co sprawdzić dalej
□ Sprawdź, z kiedy jest zdjęcie i jakiej jest jakości.
□ Sprawdź, jak słońce rozkłada się na całej działce, a nie tylko jedną medianę.
□ Zobacz wykres miesięczny i cień między 10 a 16 w okresie od kwietnia do września.
□ Ustal, czy cień rzucają drzewa, czy budynki.
□ Sprawdź miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla sąsiednich działek. Przyszłe budynki mogą rzucać nowy cień.
□ Przed zakupem instalacji zamów projekt oparty na prawdziwym kształcie dachu i na tym, ile i kiedy zużywasz prądu.
10. FAQ
Czy analiza uwzględnia chmury i drzewa?
Tak. Korzysta z dawnych danych o pogodzie oraz z cienia od drzew i budynków widocznych w modelu powierzchni. Nie uwzględnia za to śniegu i brudu na panelach.[3]
Czy wynik przyda się przy pompie ciepła i magazynie energii?
Tylko na początek. Zimą potrzebujesz dużo energii na ogrzewanie, a panele dają jej mało. Dlatego analizę trzeba porównać z tym, kiedy zużywasz prąd, a nie tylko z sumą za rok.
Czy podane wartości to meteorologiczne promieniowanie całkowite?
Nie. Moduł wprost zaznacza, że nie są to pomiary promieniowania słonecznego w sensie meteorologicznym.[1]
Powiązane kompendia: Ukształtowanie terenu działki, Lasy.
11. Źródła
[1] Parametry modułu (konfiguracja aplikacji, dokumentacja wewnętrzna) – Nasłonecznienie działki w raporcie działki – zakres analizy, okresy i godziny, progi oraz jawne ograniczenia interpretacji.
[2] Google for Developers, Solar API Data Layers – warstwy, data zdjęcia i data przetworzenia, klasa jakości. https://developers.google.com/maps/documentation/solar/data-layers
[3] Google for Developers, Solar API Concepts – definicja nasłonecznienia, godziny słoneczne, czynniki nieuwzględniane. https://developers.google.com/maps/documentation/solar/concepts
[4] Google for Developers, REST dataLayers – jednostki warstw rocznych i miesięcznych oraz struktura godzinowego zacienienia. https://developers.google.com/maps/documentation/solar/reference/rest/v1/dataLayers
[5] Google for Developers, Methodology – źródła pogodowe i zobrazowania oraz ryzyko zmian drzew i zabudowy. https://developers.google.com/maps/documentation/solar/methodology
12. Nota
To opracowanie ma charakter edukacyjny. Nie jest projektem instalacji fotowoltaicznej, audytem energetycznym, prognozą rachunków ani gwarancją ilości energii. Przepisy i dane się zmieniają. Zanim podejmiesz decyzję, sprawdź aktualne informacje u źródła.
Licencje danych: warstwy pochodzą z Google Solar API i podlegają warunkom Google Maps Platform (atrybucja, ograniczenia przechowywania i ponownego wykorzystania). Wynik modułu nie jest produktem ani oceną Google.